Stembesturing maakt het mogelijk om je telefoon of computer volledig handsfree te bedienen met alleen je stem. Deze technologie is essentieel voor mensen met motorische beperkingen, maar biedt ook voordelen voor iedereen die efficiënter wil werken of zijn handen vrij wilt hebben. In dit artikel leggen we uit hoe je stembesturing instelt en gebruikt op verschillende apparaten.

Wat is stembesturing en voor wie is het bedoeld?

Stembesturing gaat verder dan alleen stemassistenten zoals Siri of Google Assistent. Waar stemassistenten vooral bedoeld zijn voor vragen beantwoorden en eenvoudige taken, biedt stembesturing volledige controle over je apparaat. Je kunt apps openen, door menu's navigeren, tekst typen, en zelfs specifieke pixels op het scherm selecteren, allemaal met je stem.

Stembesturing is ontworpen voor mensen die:

  • Moeite hebben met het fysiek bedienen van een touchscreen of muis
  • Aandoeningen hebben zoals RSI, reuma of Parkinson
  • Tijdelijk beperkt zijn door een blessure
  • Handsfree willen werken in bepaalde situaties
  • Productiever willen zijn door dicteren in plaats van typen

Stembesturing op iPhone

Apple heeft Stembediening ingebouwd in iOS, waarmee je je iPhone volledig met je stem kunt bedienen.

Stembediening inschakelen

  • Open de app Instellingen
  • Ga naar Toegankelijkheid
  • Tik op Stembediening
  • Tik op Configureer stembediening om de eerste installatie te starten
  • Zet Stembediening aan

Een blauw microfoonpictogram in de statusbalk geeft aan dat Stembediening actief is en luistert.

Basiscommando's voor iPhone

  • Tik op [item]: Tik op het genoemde item
  • Veeg omlaag/omhoog/links/rechts: Veeg in de genoemde richting
  • Ga naar beginscherm: Ga terug naar het startscherm
  • Open [app]: Open de genoemde app
  • Nummers tonen: Toont nummers naast alle tikbare elementen
  • Tik op [nummer]: Tik op het element met dat nummer

Tekst dicteren en bewerken

  • [spreek gewoon]: In tekstvelden wordt gesproken tekst automatisch getypt
  • Verwijder dat: Verwijdert de laatst gedicteerde tekst
  • Selecteer [woord]: Selecteert het genoemde woord
  • Vervang [woord] door [nieuw woord]: Vervangt tekst
  • Hoofdletter [woord]: Maakt het eerste teken een hoofdletter

Stembesturing op Android

Android biedt Voice Access voor volledige stembesturing van je apparaat.

Voice Access installeren en inschakelen

  • Download Voice Access uit de Google Play Store
  • Open de app en volg de installatiewizard
  • Ga naar Instellingen, dan Toegankelijkheid
  • Tik op Voice Access
  • Zet de dienst aan en verleen de benodigde machtigingen

Voice Access activeren

Je kunt Voice Access op verschillende manieren activeren:

  • Zeg "Hey Google, Voice Access" als Google Assistent actief is
  • Tik op de melding in de meldingenbalk
  • Schud je apparaat als je dit hebt ingesteld
  • Nummers weergeven: Toont nummers bij alle elementen
  • Tik op [nummer]: Tikt op het element met dat nummer
  • Omhoog/omlaag scrollen: Scrollt door de pagina
  • Terug: Gaat een scherm terug
  • Startscherm: Gaat naar het startscherm
  • Open [app]: Opent de genoemde app

Raster gebruiken

Voor nauwkeurigere controle kun je een raster over het scherm leggen:

  • Zeg "Toon raster" om een genummerd raster te tonen
  • Zeg het nummer van het gewenste rastervak
  • Het raster wordt kleiner voor meer precisie
  • Herhaal tot je het juiste punt hebt geselecteerd

Stembesturing op Windows

Windows 11 biedt Voice Access voor volledige stembesturing van je pc.

Voice Access inschakelen

  • Ga naar Instellingen via het startmenu
  • Klik op Toegankelijkheid
  • Klik op Spraak
  • Klik op Voice Access
  • Download het spraakmodel als dit de eerste keer is
  • Klik op Voice Access starten

Commando's voor Windows

  • Klik op [item]: Klikt op het genoemde item
  • Open [programma]: Opent het genoemde programma
  • Nummers weergeven: Toont nummers bij interactieve elementen
  • Raster weergeven: Toont een raster voor precieze muiscontrole
  • Scroll omlaag/omhoog: Scrollt door de pagina
  • Druk op [toets]: Drukt op de genoemde toets

Dicteren in Windows

Je kunt ook tekst dicteren:

  • Klik in een tekstveld
  • Spreek de tekst die je wilt typen
  • Zeg "Punt" of "Vraagteken" voor leestekens
  • Zeg "Nieuwe regel" voor een regelafbreking
  • Zeg "Verwijder dat" om de laatste invoer te verwijderen

Stembesturing op Mac

macOS heeft een uitgebreide stembediening die je Mac volledig handsfree maakt.

Stembediening inschakelen

  • Klik op het Apple-menu
  • Selecteer Systeeminstellingen
  • Klik op Toegankelijkheid
  • Klik op Stembediening
  • Schakel Stembediening in

De eerste keer worden spraakbestanden gedownload. Een microfoonpictogram verschijnt in de menubalk wanneer Stembediening actief is.

Mac-specifieke commando's

  • Klik op [item]: Klikt op het genoemde item
  • Dubbelklik op [item]: Dubbelklikt op het item
  • Toon commando's: Toont beschikbare commando's
  • Toon nummers: Toont nummers bij klikbare elementen
  • Toon raster: Toont een genummerd raster
  • Ga naar slaapstand: Pauzeert de stembediening
  • Word wakker: Hervat de stembediening

Tips voor effectief gebruik van stembesturing

Hier zijn enkele tips om het meeste uit stembesturing te halen:

Optimaliseer je omgeving

  • Verminder achtergrondgeluid: Stemherkenning werkt beter in een stille omgeving
  • Gebruik een headset: Een microfoon dicht bij je mond verbetert de herkenning
  • Spreek duidelijk: Articuleer goed zonder te schreeuwen

Leer de commando's

  • Begin met basiscommando's en breid geleidelijk uit
  • Gebruik het help-commando om beschikbare opties te zien
  • Oefen regelmatig om vloeiender te worden

Pas instellingen aan

  • Configureer welk woord de stembesturing activeert
  • Stel in of commando's automatisch worden uitgevoerd of bevestiging nodig hebben
  • Maak aangepaste commando's voor veelgebruikte acties

Veelvoorkomende problemen oplossen

Hier zijn oplossingen voor veelvoorkomende problemen met stembesturing:

Commando's worden niet herkend

  • Zorg dat je de exacte commando-woorden gebruikt
  • Controleer of de juiste taal is ingesteld
  • Spreek iets langzamer en duidelijker

Te veel valse activeringen

  • Gebruik de slaapstand wanneer je niet actief commando's geeft
  • Pas de gevoeligheid aan in de instellingen
  • Kies een actiefwoord dat minder vaak per ongeluk wordt gezegd

Conclusie

Stembesturing biedt een krachtige manier om je apparaten te bedienen zonder aanraking. Voor mensen met motorische beperkingen kan het het verschil maken tussen afhankelijkheid en zelfstandigheid. Maar ook voor anderen biedt stembesturing voordelen in specifieke situaties. Met de uitgebreide functies op iOS, Android, Windows en macOS is volledige handsfree bediening nu toegankelijker dan ooit. Neem de tijd om de commando's te leren en je omgeving te optimaliseren voor de beste ervaring.

Veelgestelde vragen

Werkt stembesturing offline?

Ja, op de meeste moderne apparaten werkt stembesturing offline nadat je het spraakmodel hebt gedownload. Apple Stembediening, Windows Voice Access en Google Voice Access kunnen allemaal lokaal op het apparaat werken zonder internetverbinding.

Kan ik eigen stemcommando's maken?

Ja, op de meeste platforms kun je aangepaste commando's maken. Op iPhone ga je naar Instellingen, Toegankelijkheid, Stembediening en Pas commando's aan. Op Mac vind je deze optie in de Stembediening-instellingen. Dit is handig voor veelgebruikte acties of complexe taken.

Hoe voorkom ik dat stembesturing reageert op gesprekken?

Gebruik de slaapstand of pauzeerfunctie wanneer je praat met anderen. Zeg 'Ga slapen' of 'Pauzeer' om stembesturing tijdelijk te stoppen, en 'Word wakker' of 'Hervat' om weer te activeren. Je kunt ook een specifiek activeringwoord instellen.

Is stembesturing beschikbaar in het Nederlands?

De beschikbaarheid van Nederlands varieert per platform. Apple Stembediening ondersteunt Nederlands volledig. Google Voice Access en Windows Voice Access ondersteunen ook Nederlands, maar de nauwkeurigheid kan variëren. Controleer de taalinstellingen op je specifieke apparaat.